Ο στόχος της επίτευξης της μεγαλύτερης δυνατής δημοσιονομικής πειθαρχίας θα επιδιωχθεί μέσω του λεγόμενου χρυσού κανόνα ενώ ο ESM θα παρέχει οικονομική στήριξη σε ένα κράτος με αντάλλαγμα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες ενέκριναν δύο Συνθήκες, μία που αφορά τη δημοσιονομική πειθαρχία, το αποκαλούμενο και «δημοσιονομικό σύμφωνο» και μία που αφορά το μόνιμο μηχανισμό στήριξης της ευρωζώνης (ΕSM). Πρόθεσή τους ήταν να τονίσουν την ανάγκη για τόνωση της ανάπτυξης παρά τα ισχνά δημοσιονομικά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους.
Σε ό,τι αφορά το δημοσιονομικό σύμφωνο, οι 26 ηγέτες (δεν μετέχει η Μ. Βρετανία) προσπάθησαν να κλείσουν τα τελευταία ζητήματα που παραμένουν ανοιχτά. Ο στόχος της επίτευξης της μεγαλύτερης δυνατής δημοσιονομικής πειθαρχίας θα επιδιωχθεί μέσω της εγγραφής στα εθνικά συντάγματα (κατά προτίμηση) του λεγόμενου χρυσού κανόνα, που θα περιορίζει το διαρθρωτικό δημόσιο έλλειμμα σε ποσοστό 0,5% του ΑΕΠ σε ετήσια βάση. Ένα κράτος μέλος που θα υπογράψει τη Συνθήκη θα έχει τη δυνατότητα μετά από σχετική έκθεση της Επιτροπής ή με δική του πρωτοβουλία να προσφεύγει στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για να επαληθεύσει εάν ένα άλλο κράτος μέλος έχει εφαρμόσει σωστά το χρυσό κανόνα. Το Δικαστήριο θα μπορεί να επιβάλει οικονομικές κυρώσεις σε ένα κράτος (maximum 0,1% του ΑΕΠ).
Η διακρατική συνθήκη θα τεθεί σε ισχύ στις αρχές του 2013, υπό την προϋπόθεση ότι δώδεκα χώρες της ευρωζώνης θα την έχουν επικυρώσει. Αυτό το όριο παραμένει ακόμα υπό συζήτηση. Από τεχνικής απόψεως θα αποτελεί μία «διακρατική συνθήκη» η οποία όμως θα παραπέμπει στις νομικές διαδικασίες της Ε.Ε. και θα περιλαμβάνει μία ρήτρα σύμφωνα με την οποία θα πρέπει να ενσωματωθεί σε διάστημα πέντε ετών στο κοινοτικό δίκαιο.
Αναφορικά με τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM), οι ηγέτες συζήτησαν τις τελευταίες λεπτομέρειες ενώ έχει αποφασιστεί ότι θα τεθεί σε ισχύ τον Ιούλιο του 2012. Ο Μηχανισμός θα έχει δανειοδοτική ικανότητα ύψους 500 δισ. ευρώ. Θα έχει τη δυνατότητα να παρέχει οικονομική στήριξη σε ένα κράτος που αντιμετωπίζει δυσκολίες αλλά το κράτος αυτό θα είναι υποχρεωμένο να εφαρμόζει σε αντάλλαγμα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής. Επίσης θα είναι σε θέση να εξαγοράζει κρατικά ομόλογα είτε απευθείας από τα κράτη είτε στις δευτερογενείς αγορές και να στηρίζει τους εθνικούς τραπεζικούς τομείς που χρειάζονται βοήθεια. Σε περίπτωση αναδιάρθρωσης του χρέους ενός κράτους μέλους, δεν προβλέπεται a priori η συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα, σύμφωνα με το δόγμα του ΔΝΤ. Επιπρόσθετα μόνο τα κράτη μέλη που θα επικυρώσουν τη συνθήκη για το δημοσιονομικό σύμφωνο θα έχουν πρόσβαση στον ESM.
Σε ό,τι αφορά την αύξηση της δύναμης κρούσης του μηχανισμού, η Γερμανία θέλει να διατηρηθεί το «κατώφλι» των 500 δισ. ευρώ, τουλάχιστον μέχρις ότου επικυρωθεί η συνθήκη για το δημοσιονομικό σύμφωνο τον ερχόμενο Μάρτιο.

Aισιόδοξος ο Ρομπέι
Απαντώντας στα επικριτικά σχόλια που δέχεται η ΕΕ και κυρίως το Βερολίνο, για τον μονόδρομο της αυστηρής λιτότητας που επέλεξαν ως έξοδο από την κρίση, ο Πρόεδρος της ΕΕ, Χέρμαν Βαν Ρομπέι προτείνει να χαραχθεί μια ευρωπαϊκή στρατηγική στήριξης της ανάπτυξης και ανάσχεσης της ανεργίας, που σήμερα έχει φτάσει τα 23 εκατομμύρια ανέργους στην ΕΕ.
Ωστόσο, δεν αναμένεται να οριστούν συγκεκριμένοι στόχοι, ούτε και να ανακοινωθούν συγκεκριμένα χρηματικά ποσά που θα μπορούσαν να τονώσουν την ανάπτυξη στην Ευρώπη.
Εξάλλου, οι «27» αναμένεται να συμφωνήσουν στις τελευταίες αλλαγές της Συνθήκης για τη δημιουργία του μόνιμου Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM), ο οποίος πρέπει να τεθεί σε λειτουργία τον Ιούλιο του 2012. Οι χώρες της ευρωζώνης συμφώνησαν να ανέλθει στα 500 δισ. ευρώ η δανειοδοτική ικανότητα του ESΜ, ενώ η Ιταλία και η Ισπανία ασκούν πιέσεις στο Βερολίνο, για την ενίσχυσή του στα 750 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, οι ευρωπαίοι ηγέτες εξέτασαν τις τελευταίες αλλαγές στο νέο Δημοσιονομικό Σύμφωνο. Τα κυριότερα στοιχεία του Δημοσιονομικού Συμφώνου είναι ο λεγόμενος «χρυσός κανόνας» περί δημοσιονομικής ισορροπίας, ο οποίος θα πρέπει να μπει στις έννομες τάξεις των κρατών μελών, ει δυνατόν σε συνταγματικό επίπεδο και η επιβολή αυτόματων κυρώσεων για τις χώρες με δημοσιονομικό έλλειμμα άνω του 3% του ΑΕΠ.